PARİS ANADOLU KÜLTÜR MERKEZİ’NDE ANKARA ANLAŞMASI 100 YIL SERGİSİ

Paris Anadolu Kültür Merkezi “Ankara Anlaşmasının 100’ncü yılı dolayısıyla, anlaşmayı anımsatan fotoğraf ve belgelerin yer aldığı bir sergi açtı. Serginin açılışanda, bir toplantıya katılmak için Paris’te bulunan Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) İstanbul Milletvekili Mahmut Tanal ile Türkiye’nin Paris Büyükelçisi Ali Onaner, Başkonsolos Serdar Belentepe ile bazı sivil toplum kuruluşu temsilcileri ile vatandaşlar katıldılar. Serginin açılış konuşmasını Paris Anadolu Kültür Merkezi Başkanı Dr. Fıtrat Demir Onger yaptı. Dr. Onger konuşmasında, Ankara anlaşmasının 100’ncü yılı dolayısyla böyle bir serginin açılmasını uygun gördüklerini ifade eden Dr. Onger, sergide yer alan fotoğrafların ve belgelerin tarihi önemi olduğunu dikkat çekti.Paris Anadolu Kültür Merkezi’nde adına sergi açılan “Ankara Anlaşması ” Nedir ? (20 Ekim 1921), TBMM ve Fransız Hükûmeti arasında Türk-Fransız Cephesi’ndeki faaliyetleri durdurmuştur. TBMM yönetimindeki bölgenin güney sınırının taslak olarak belirlenmesine karar verilmiştir.Bununla birlikte asıl politik kararları Lozan Antlaşması’na bırakmıştır. Doğu sorununda Birleşik Krallık, Yunanistan ve İtalya ile millî menfaatleri uyuşmayan Fransa, Sevr Antlaşması’nın imzalanmasından 3 ay önce Türk-Fransız Cephesi’nde geçici bir mütareke yaparak TBMM ile ikili ilişkilere başlamıştı.Ancak, yeni Türkiye Büyük Millet Meclisi’ni bir siyasi mevcudiyet olarak kabul etmelerine rağmen Millî Hükûmet’in Fransa ile ilişkileri daha ileri götürmesi mümkün olmamıştı. Sakarya Meydan Muharebesi’nin kazanılması ve Sovyet Rusya ile Ankara Hükûmeti arasında imzalanan Moskova Antlaşması, Türk-Fransız ilişkilerini de olumlu yönde etkilemiş. Fransa Hükümeti, eski bakanlarından Henry Franklin-Bouillon’u gayriresmî olarak Ankara’ya göndermiş ve. 9 Haziran 1921’de Ankara’ya gelen Bouillon, Gazi Mustafa Kemal, Dışişleri Bakanı Vekili Yusuf Kemal Bey ve Genelkurmay Başkanı Fevzi Çakmak Paşa ile iki hafta kadar devam eden görüşmelerde bulunan ve özellikle, Mustafa Kemal ile Franklen-Buyyon arasında yapılan görüşmelerde esas olarak “Mîsâk-ı Millî” konusu ve yeni Türk Devleti’nin mevcudiyeti ele alınmış. Franklen-Buyyon ve Fransa, “Mîsâk-ı Millî”yi ve yeni devletin varlığım anlamalarına rağmen Yunan ileri harekâtının sonucunu ve dolayısıyla Sakarya Meydan Muharebesi’nin sonucunu görmeden kesin bir teşebbüste bulunmamış olup nihayet, Zafer, Fransızlar’ın bu tereddütünü ortadan kaldırdırmış ve iki ülke arasında Ankara Anlaşması imzalanmıştır. Ankara Anlaşması ile İtilaf Devletleri Cephesi bozulmuş ve yeni Türk Devleti, Fransa tarafından tanınmıştır. Bu anlaşma sonunda Güney Cephesindeki savaş resmen sona ermiş ve Türkiye’nin Güney sınırı belirlenmiştir. Nihayet bu antlaşma ile Türk millî emellerinin haklılığı ilk defa olarak İtilaf devletlerinden biri olan Fransa tarafından da resmen haklı görülmüş ve onaylanmıştır. Antlaşmanın imzalanmasını müteakip iki ülke aynı düzeyde temsilcilerini karşılıklı göndererek siyasi ilişkilerine süreklilik kazandırmışlardır. Fakat, bu antlaşma ile Fransa ve Türkiye arasındaki askerî harekât sona ermiş olmasına rağmen, Lozan müzakeresinde Fransa, İtilaf Devletleri safındaki yerini ve durumunu muhafaza etmiştir.